Neidio at y cynnwys

S4C

Cofio

Clive Rowlands

Clive Rowlands

Milltir Sgwâr yn bwysig i arwr rygbi Cymru

Yr arwr rygbi ac un o frodorion Cwmtwrch, Clive Rowlands, fydd yn ymuno â Heledd Cynwal yn rhifyn diweddaraf Cofio ar nos Wener 18 Mehefin, wrth iddo hel atgofion am rai o uchafbwyntiau ei yrfa chwaraeon llewyrchus.

Mae Clive wedi mwynhau gyrfa ym myd rygbi dros ddegawdau. Dyma'r unig berson yn hanes rygbi Cymru i fod yn gapten, hyfforddwr, rheolwr a llywydd.

Ond cyn yr enwogrwydd a'r gorfoledd ddaeth iddo drwy chwarae a hyfforddi rygbi yng Nghymru, mae'r cyn-fewnwr dal i fyw yn ei filltir sgwâr yng Ngwmtwrch Uchaf yng Nghwmtawe.

Meddai Clive Rowlands, "Mae'r pentref yma wedi bod yn dda iawn ifi ac rwy'n falch iawn cael fy nghodi yma. Mae gen i ffrindiau da yma - yn hen a newydd - ac wedi mwynhau profiadau gwerth chweil."

Mae Clive Rowlands hefyd yn cofio cymorth y pentrefwyr pan fuodd yn dioddef o gancr y perfedd ac yn agos iawn i golli ei frwydr.

"Ar un adeg ro'n i yn glos iawn i'r glannau ond rwy wedi dod nôl yn gryfach. Roedd yn help fod y gymuned wedi dod at ei gilydd i gefnogi Margaret, y wraig, a'r plant. Dwi ddim yn credu cewch chi hwnna unrhyw le arall yn y byd. Mae Cymru - a Chwmtwrch - yn llefydd arbennig iawn," ychwanega Clive.

Mae hefyd yn hel atgofion am gyfnod brawychus o'i fywyd pan fu'n dioddef o ddicáu fel plentyn. Roedd y salwch wedi lladd ei chwaer hynaf, Megan, yn 24 oed ac roedd yn rhaid i Clive aros mewn ysbyty arbennig am ddwy flynedd i ymadfer.

Hefyd yn ystod y rhaglen hanner awr, mae Heledd yn arwain Clive nôl i'w ddyddiau fel hyfforddwr gyda chlipiau archif sy'n cynnwys cyfweliadau gan Gareth Edwards, Barry John a Gerald Davies o'r cyfnod.

© 2012 S4C
O Gymru / Made in Wales